Κλασική μουσική και Όπερα στην Ελλάδα

Αρχική / Κλασική Μουσική 20ός αι. / Arnold Schoenberg: Το Gurre Lieder και το απόγειο του ύστερου ρομαντισμού

Arnold Schoenberg: Το Gurre Lieder και το απόγειο του ύστερου ρομαντισμού

Arnold Schoenberg: Το Gurre Lieder και το απόγειο του ύστερου ρομαντισμού

Το Gurre Lieder του Arnold Schoenberg αποτελεί το απόγειο του ύστερου ρομαντισμού. Είναι ένα έργο τεράστιων διαστάσεων για ορχήστρα, πέντε σολίστες, αφηγητή και χορωδίες, το οποίο γράφτηκε σε δύο φάσεις από το 1900 έως το 1911. Εδώ βλέπουμε τον Schoenberg να φτάνει στα άκρα την τονικότητα , λίγο πριν την εγκαταλείψει οριστικά για να στραφεί στην ατονικότητα.

Η ιστορία πίσω από το έργο

Το λιμπρέτο βασίζεται στη γερμανική μετάφραση (από τον Robert Franz Arnold) των ποιημάτων Gurresange του Δανού Jens Peter Jacobsen (1847 έως 1885). Ο Jacobsen άντλησε έμπνευση από έναν μεσαιωνικό θρύλο γύρω από το κάστρο Gurre της Δανίας. Αν και ο μύθος συχνά αποδίδεται στον βασιλιά Valdemar IV, ιστορικά συνδέεται περισσότερο με τον πρόγονό του, Valdemar I.

  • Ο βασιλιάς Valdemar είναι παράφορα ερωτευμένος με την ερωμένη του, Tove.
  • Η βασίλισσα Helvig, τυφλωμένη από ζήλια, δολοφονεί την Tove.
  • Συντετριμμένος από το πένθος, ο Valdemar βλασφημεί και καταριέται τον Θεό.
  • Για τιμωρία, καταδικάζεται να περιπλανιέται κάθε νύχτα με τους νεκρούς υποτελείς του.
  • Με το πρώτο φως της αυγής, η αναγέννηση της φύσης φέρνει τη λύτρωση.

Αυτό το τρίπτυχο του έρωτα, του θανάτου και της λύτρωσης μέσω της φύσης συμπυκνώνει την αισθητική της αλλαγής του αιώνα στη Βιέννη.

Πώς γεννήθηκε η σύνθεση

Ο Schoenberg ξεκίνησε να γράφει το έργο τον Μάρτιο του 1900, αρχικά ως έναν μικρό κύκλο τραγουδιών για φωνή και πιάνο, με σκοπό να συμμετάσχει στο διαγωνισμό της Μουσικής Ένωσης της Βιέννης. Αν και τελικά δεν πρόλαβε την προθεσμία, ο δάσκαλος και φίλος του, Alexander von Zemlinsky, διέκρινε τη δυναμική του υλικού και τον έπεισε να το εξελίξει.

Έτσι, το σχέδιο γιγαντώθηκε σε μια μνημειώδη καντάτα. Η σύνθεση διήρκεσε πάνω από μια δεκαετία (με μια μεγάλη διακοπή επτά ετών ανάμεσα στη γραφή και την τελική ενορχήστρωση), καταλήγοντας σε μια παρτιτούρα που απαιτεί μια κολοσσιαία ορχήστρα. Οι απαιτήσεις της ήταν τόσο μεγάλες, που χρειάστηκε ειδικά σχεδιασμένο χαρτί πενταγράμμου για να χωρέσουν όλα τα όργανα. Όταν το έργο παρουσιάστηκε τελικά στη Βιέννη το 1913, υπό τη διεύθυνση του Franz Schreker, ενθουσίασε το κοινό όσο κανένα από τα μετέπειτα ατονικά έργα του συνθέτη.

Ετικέτα: